一点儿 (yìdiǎnr) และ 有点儿 (yǒudiǎnr) อาจแปลเป็นไทยว่า “นิดหน่อย” เหมือนกัน แต่ 有点儿 อยู่หน้าลักษณะที่กำลังบรรยาย ส่วน 一点儿 อยู่หลังลักษณะหรือการกระทำเพื่อบอกความต่างหรือการปรับเพียงเล็กน้อย
这杯茶有点儿热。 Zhè bēi chá yǒudiǎnr rè. — ชาถ้วยนี้ร้อนไปหน่อย
让它凉一点儿吧。 Ràng tā liáng yìdiǎnr ba. — ปล่อยให้เย็นลงอีกนิดเถอะ
ประโยคแรกบอกสภาพในตอนนี้ ประโยคที่สองต้องการให้สภาพเปลี่ยนไป บทเรียนไวยากรณ์ของมหาวิทยาลัยภาษาต่างประเทศโตเกียว ก็อธิบายความต่างโดยดูว่าคำอยู่ก่อนหรือหลังคำคุณศัพท์
กฎสั้น ๆ จากตำแหน่ง
| ความหมายที่ต้องการ | รูปประโยค | ตัวอย่าง |
|---|---|---|
| “ค่อนข้าง X” บอกสภาพ | 有点儿 + คำคุณศัพท์ | 房间有点儿暗。: ห้องมืดไปหน่อย |
| “X ขึ้น/ลงอีกนิด” | คำคุณศัพท์ + 一点儿 | 把灯调亮一点儿。: ปรับไฟให้สว่างขึ้นอีกนิด |
| ปริมาณเล็กน้อย | 一点儿 + คำนาม | 我想喝一点儿水。: ฉันอยากดื่มน้ำสักหน่อย |
แถวสุดท้ายทำให้เห็นว่า 一点儿 ไม่ได้อยู่ท้ายประโยคเสมอไป แต่ไม่ควรใช้ 一点儿 เดี่ยว ๆ หน้าคำคุณศัพท์ แทน 有点儿
有点儿: บอกความรู้สึกต่อสภาพปัจจุบัน
这件外套有点儿贵。 (Zhè jiàn wàitào yǒudiǎnr guì) คือ “เสื้อโค้ตตัวนี้แพงไปหน่อย” และ 我有点儿担心。 (Wǒ yǒudiǎnr dānxīn) คือ “ฉันกังวลนิดหน่อย” คำนี้มักช่วยให้คำประเมินที่ไม่น่าพอใจฟังนุ่มลง
แต่กฎว่า “ต้องเป็นเรื่องลบเสมอ” แข็งเกินไป ในบริบทเป็นกันเอง 我有点儿期待。 (Wǒ yǒudiǎnr qīdài) อาจหมายถึง “ฉันก็แอบตั้งตารออยู่นิด ๆ” งานวิจัยแยกความหมายเรื่องระดับที่ไม่มากออกจากหน้าที่ลดความตรงของท่าทีผู้พูด น้ำเสียงจึงขึ้นกับบริบท (Jin Congcong) ส่วน 有一点儿冷 (yǒu yìdiǎnr lěng) ก็ใช้ได้ โดย 一 เป็นส่วนหนึ่งของวลี 有一点儿 ทั้งวลี
一点儿: ความต่างหรือปริมาณเล็กน้อย
请说慢一点儿。 (Qǐng shuō màn yìdiǎnr) แปลว่า “กรุณาพูดช้าลงอีกนิด” 这双鞋比那双便宜一点儿。 (Zhè shuāng xié bǐ nà shuāng piányi yìdiǎnr) คือ “รองเท้าคู่นี้ถูกกว่าคู่นั้นนิดหน่อย” ถ้ารู้แล้วว่ากำลังเทียบกับอะไร พูด 这个大一点儿。 โดยไม่ต้องมี 比 ก็ได้ ตัวอย่างไวยากรณ์จาก Princeton University Press อธิบายการใช้หลังคำคุณศัพท์เพื่อบอกความต่างเล็กน้อยเช่นกัน
หลังคำกริยา 再等一点儿。 (Zài děng yìdiǎnr) หมายถึง “รออีกหน่อย” ส่วนหน้าคำนาม 一点儿时间 (yìdiǎnr shíjiān) คือ “เวลาสักหน่อย” ทั้งสองเกี่ยวกับปริมาณ ไม่ใช่เหตุผลให้ย้าย 一点儿 ไปหน้าคำคุณศัพท์ทุกคำ
ใช้สองคำในสถานการณ์เดียวกัน
这里有点儿冷。 (Zhèlǐ yǒudiǎnr lěng) คือ “ที่นี่หนาวไปหน่อย” จากนั้นถาม 把空调调高一点儿，可以吗？ (Bǎ kōngtiáo tiáo gāo yìdiǎnr, kěyǐ ma?) ว่า “ปรับอุณหภูมิแอร์ให้สูงขึ้นอีกนิดได้ไหม” ประโยคหนึ่งบอกปัญหา อีกประโยคขอปรับ
“อันนี้แพงไปหน่อย” ใช้ 这个有点儿贵。 ไม่ใช่ 这个一点儿贵。 ส่วน “ถูกลงอีกนิด” ใช้ 便宜一点儿。 ใน 我会说一点儿中文。 (Wǒ huì shuō yìdiǎnr Zhōngwén) คำว่า 一点儿 บอกว่าพูดภาษาจีนได้ ปริมาณเล็กน้อย หากยังสับสนกับ 会 ดูบทเปรียบเทียบ 会, 能 และ 可以
คุณอาจพบ 有点 และ 一点 ที่ไม่มี 儿 ด้วย การใช้เสียง -r ต่างกันตามพื้นที่ แต่หลักการวางตำแหน่งยังเหมือนเดิม พจนานุกรมกระทรวงศึกษาธิการไต้หวันบันทึกทั้ง 有點兒 และ 有點
